Interview met Voordekunst oprichter Roy Cremers

Wie ben je en wat doe je?

Mijn naam is Roy Cremers. Ik ben oprichter en directeur van Voordekunst.nl. Ik heb het idee 10 jaar geleden opgedaan, niet omdat ik een crowdfunding platform wilde opzetten, maar omdat ik aan de ene kant het ondernemerschap in de sector wilde vergroten en daarnaast meer draagvlak voor kunst en cultuur wilde stimuleren.

Ik heb bij een museum gewerkt en dat was een logisch verhaal: het is een gebouw en daar hangt kunst. Dat snappen mensen. Daarna ben ik bij een fonds gaan werken dat kunst-subsidies verstrekt. Ik merkte dat dat voor veel mensen ingewikkeld was.

Toen ik me afvroeg waarom, kwam ik erachter dat veel mensen geen kunstenaars kennen en dus niet weten wat er plaatsvindt voor de kunst in het museum hangt. Wat drijft kunstenaars? Waarom is het belangrijk dat zij ondersteund worden? Dat verhaal wilde ik delen. Ik merkte dat er veel gegeven wordt aan goede doelen, maar niet aan kunst en cultuur. Dat komt omdat hun verhaal niet goed verteld werd én omdat het bijdragen aan kunst en cultuur vaak op de achtergrond gebeurde.

Toen ik nadacht hoe ik aan de ene kant de verhalen van makers beter voor het voetlicht kon krijgen en aan de andere kant meer privaat geld voor kunst en cultuur kon genereren, kwam ik op het idee van crowdfunding. Ik zag een band op tv en zij vertelden hierover en toen dacht ik: als een band het kan, waarom dan ook niet een fotograaf, museum of een theatergezelschap? Ik ben direct gaan googlen om te kijken of het al bestond en dat was niet het geval. Zo ben ik in 2009 gestart met het eerste Europese crowdfundingplatform specifiek voor culturele projecten.

Op voordekunst.nl kan iedereen bijdragen vanaf €10 aan kunstenaars en je krijgt daar altijd iets op terug. Van een kijkje achter de schermen tot eeuwige roem. Veel makers hebben wel een netwerk dat ze kunnen hebben, maar vinden het moeilijk om zichzelf te presenteren en zichtbaarheid te creëren. Dat is ons huidige vraagstuk: Hoe kan je kunstenaars meer zichtbaarheid te geven? En hoe zorg je ervoor dat makers en instellingen ook na een eerste campagne contact houden met de donateurs. Crowdfunding werkt, ons slagingspercentage is meer dan 80%, de komende jaren staat echter het verduurzamen, crowdkeeping, centraal.

Hoe deel je je tijd in?

Ik heb een maand-view en kijk dan per week wat ik dan ga doen voor de volgende week. In de praktijk kijk ik op zondag naar de planning van de week ‘wat moet ik ga doen?’

Ik ben voordekunst ooit alleen begonnen, dus dat betekent alle processen in de organisatie zelf heb gedaan. Qua praktische uitvoering weet ik dus precies wat er speelt, maar heb mezelf inmiddels misbaar gemaakt en houd me steeds minder met de operationele zaken bezig. Ik denk nu met name na over strategie en ben bezig met management van het team en de stakeholders. Ik ben daarnaast bezig om zichtbaar te zijn en onze missie uit te dragen.

Stel je doelen? Zo ja, hoe?

Ja, dat doe ik. Vanuit voordekunst hebben we een meerjarenplan. Visie en missie en dat geeft richting voor ons meerjarenplan. Onze missie is het ondernemerschap stimuleren van kunstenaars en kunstinstellingen en het vergroten van het draagvlak van kunst en cultuur.

Die missie breken we op in jaarplannen en acties per maand. Zo proberen we aan de hand van doelen onze missie te vervullen. Die doelen stel ik vanuit KPI’s voor doelstellingen die we willen bereiken. We meten onze impact ook. Zo kunnen we zien of we onze algemenere doelstellingen bereiken. We toetsen per jaar de KPI's, zoals de totale bijdragen die worden opgehaald via het platform, hoeveel makers we op het platform hebben en hoeveel donateurs we bereiken. Ons huidige vraagstuk is retentie: hoe zorgen we dat makers én donateurs ons platform blijven gebruiken. Zodat wij een instrument bieden voor de kunstenaars waar ze keer op keer iets aan hebben.

Wat betekent groei voor jou?

Meer betekenis hebben voor de mensen om je heen. Voor mezelf de persoonlijke groei: wijzer worden en meer ervaring hebben en dat kan delen met anderen. Daar groei je zelf ook weer van. Groei zit niet zozeer in kwantiteit en wel in kwaliteit. Als we beter in staat zijn om meer publiek te betrekken bij kunst en cultuur, dan is dat interessanter dan hoeveel geld er opgehaald wordt. Als we bij kunnen dragen bij het publiek en bij de makers, dan vind ik dat we groeien. In het allermooiste scenario heffen we onszelf op: kunstenaars en donateurs weten elkaar vanzelf te vinden, wij zijn dan niet meer nodig. Dat is (helaas) nog niet vanzelfsprekend.

Wat zijn de uitdagingen die je hebt met groei?

Ons business model is gebaseerd op kwantitatieve groei: we vragen een percentage van een succesvolle campagne. Hoe meer succesvolle campagnes, hoe meer omzet wij draaien.

Hier ligt voor mij echter niet de uitdaging. We hebben liever kunstenaars en donateurs die tevreden zijn en terugkomen, dan een eenmalige campagne waar mensen niet op terugkomen. 

Ik word blijer van een kunstenaar die een duurzame relatie opbouwt met zijn achterban, dan een project dat uit is op eenmalig succes. Daar zit echter minder business in, dus dat is een continue struggle. Gelukkig hebben we partners die ons ondersteunen. Wij leveren diensten voor hen om hun netwerk te bedienen en zij ondersteunen ons financieel. Op die manier kunnen we ook kleinschalige projecten blijven faciliteren via ons platform.

De toekomst zie ik veel meer in het relatiebeheer. Dit ligt ook in het verlengde van waar we mee bezig zijn. De afgelopen negen jaar hebben we gefocust op crowdfunding (hoe positioneer je jezelf, wie is je publiek en hoe betrek je hen? In de komende jaren ligt de nadruk op het verduurzamen hiervan. Hoe houd je deze donateurs geïnteresseerd? Hoe zorg je ervoor dat deze donateurs ook echte ambassadeurs worden? Voor mij ligt dan weer de uitdaging in het businessmodel hieronder. Onze belangrijkste doelgroep, kunstenaars en kunstinstellingen, zoeken juist geld. Wij moeten onze investering dus uit een andere bron zien te genereren. Net zoals voordekunst pas na een paar jaar echt een beetje begon te lopen, zal een relatiebeheer en -behoudtool ook pas na enkele jaren vruchten af gaan werpen. Ik geloof hier echter wel in. 

Wat voor advies zou jij startende ondernemers geven?

Het beste idee is vaak het meest logische idee. Als je te lang moet vertellen wat je gaat doen, dan klopt er iets niet. Als het voor de hand ligt, dan is het vaak een goed idee. “Waarom is het er niet?” is een vraag die je dan vaak hoort.

Heb geduld. Soms gaan bepaalde processen langzamer dan je denkt of wilt. Als je een goed plan hebt en je staat er volledig achter, dan moet je soms gewoon geduldig zijn. Als je de juiste mensen om je heen hebt, dan komt het vanzelf en gaat het zichzelf uitbetalen.

Wat zijn de 5 meest gebruikte tools?

Mijn iPhone blijft onmisbaar. Mijn meeste gebruikte apps:

  • Google Business Suite (Drive, Mail, Agenda, Keep… Eigenlijk alles).

  • Instagram om inspiratie op te doen

  • Spotify en Soundcloud. Ik luister steeds vaker Podcasts en sets van DJs die ik goed vind. 

  • Bunq en VanMoof, praktisch om bankzaken te regelen én VanMoof om mijn fiets te unlocken ;-)

Wil je hier nog iets aan toevoegen?

Wij zien dat crowdfunding en andere vormen van financiering elkaar versterken. Het is belangrijk dat je als kunstenaar een gezonde mix hebt van financiering. Sponsoring, subsidie en donaties versterken elkaar juist.

Sinds enige jaren werken we met een groeiend aantal partners in een matchfunding constructie. Een partner, dat kan een fonds zijn, een overheid, of een bedrijf, wil een bepaald bedrag per jaar aan kunst geven. Wij kunnen dit voor hen wegzetten, maar verbinden er wel altijd een belangrijke voorwaarde aan: naast de bijdrage van deze partner moet het restant door de crowd opgehaald worden. Zo worden projecten ondersteund van ondernemende makers die ook echt hun best hebben gedaan hun project onder de aandacht te brengen bij het publiek. In 2018 leverde iedere euro van onze partners vier euro uit de crowd op. Matchfunding werkt dus echt als katalysator voor het geven aan kunst.